Wskutek zniesienia przez Trybunał Konstytucyjny trzykrotnego odszkodowania za naruszenie praw autorskich, można dochodzić co najwyżej dwukrotności odszkodowania, ale przyszłość tego rozwiązania i tak nie jest pewna.

Jedna ze stacji radiowych wykorzystywała zdjęcia znanej socjolożki prof. Jadwigi Staniszkis na swojej stronie internetowej bez odpowiedniego zezwolenia ze strony fotografa, i to przez kilka lat (od 2008 r. do 2012 r.). Stacja poczuła się do obowiązku zapłaty dopiero w trakcie procesu – Fotograf dostał 1700 zł (za pięcioletnie wykorzystywanie zdjęcia). Wyrok w tej sprawie wydał niedawno Sąd Apelacyjny w Krakowie.

Czytaj: Coraz łatwiej o IP Internauty. Sądy po stronie obrażanego.

W trakcie całego procesu pracę fotografa wyceniono na nieco więcej. Zdjęcie było bardzo dobre, więc sąd posiłkując się odpowiednimi opiniami biegłych, oraz tabelami Związku Polskich Artystów Fotografików, uznał, że fota warta jest 3,7 tys. zł. Stosując zasadę trzykrotności odszkodowania za bezprawnie wykorzystane dzieło, stacja powinna zapłacić artyście 11,1 tys. zł (minus wypłacone 1,7 tys. zł.).

Jednak przed wydaniem wyroku w opisywanej sprawie, Trybunał Konstytucyjny uznał automatyzm trzykrotnego odszkodowania (w przypadku zawinionego naruszenia – zgodnie z art. 79 ust 1 lit. b) za niezgodny z Konstytucją RP.

TK wskazał w uzasadnieniu, że niedopuszczalne jest, aby uprawniony do praw autorskich uzyskiwał odszkodowanie, które odrywałoby się od poniesionej szkody, tym bardziej że twórcy i właściciele praw autorskich mają nadal szereg roszczeń przeciwko naruszającym. W uzasadnieniu ustnym, ale i pisemnym wyroku TK znalazły się jednak sugestie, że niekonstytucyjne może być wszelkie wychodzenie poza 100 proc. szkody – czytamy w Rzeczpospolitej.

Adwokat stacji podnosił, że wyrok TK prowadził do uznania zasądzenia odszkodowania w wysokości 100 proc. wartości zdjęcia. Z kolei prawniczka fotografa – argumentowała, że pomimo wyroku TK, dalej obowiązuje dwukrotność odszkodowania, a jego funkcja zmierza do dyscyplinowania naruszycieli praw.

Sąd uznał rację powoda, dodając jednak, że wyrok TK ma skutek wsteczny obowiązując w sprawach wszczętych przed jego wydaniem.  Ostatecznie więc odszkodowanie zmniejszono do poziomu dwukrotności wartości fotografii.

Prawnicy podkreślają jednak, że los wielokrtoności odszkodowań za naruszenie prawa autorskiego wydaje się przesądzony.

– Taki automatyzm – czy to była trzykrotność, czy to jest dwukrotność – będzie budził zastrzeżenia i spory, ponieważ narusza ogólną i jasną zasadę prawa cywilnego, że odszkodowanie odpowiada wyrządzonej szkodzie- powiedziała dla Rzeczpospolitej prof. Ewa Nowińska, z Katedry Prawa Własności Intelektualnej Uniwersytetu Jagiellońskiego.

Fot. Iain Farrell/lic. CC BY ND 2.0

Autor: MiP

Źródło: “Rzeczpospolita”

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *